ได้ยินคำว่าสงครามทีไร พี่ทุยใจหวิวทุกที เพราะ ผลกระทบของสงคราม นอกจากการบาดเจ็บล้มตายของคน และความเสียหายทางเศรษฐกิจอย่างมหาศาลที่จะเกิดตามมา ซึ่งล่าสุดมี สงครามอิสราเอล-กลุ่มฮามาส ปะทุขึ้น โดยมีคนไทยเสียชีวิต บาดเจ็บ และถูกจับเป็นตัวประกันอีก
วันนี้ พี่ทุยก็เลยอยากชวนทุกคน มาย้อนประวัติศาสตร์กันว่า ทุกครั้งที่มีสงคราม เศรษฐกิจได้รับผลกระทบกระเทือนอย่างไรบ้าง และต้องรอนานแค่ไหนกว่าประเทศจะลุกขึ้นมาได้ หลังสงครามจบ
ส่องพื้นที่ที่มีภาวะสงครามหรือความขัดแย้งในปัจจุบัน
อันดับแรก พี่ทุยอยากสรุปให้ทุกคนเห็นภาพด้วยกันก่อนว่า ถ้ากางแผนที่โลกตอนนี้ มีสงครามหรือความขัดแย้งเกิดขึ้นอยู่ในพื้นที่ไหนของโลกบ้าง
โดยสีเลือดหมู หมายถึงพื้นที่สงครามหลักที่มีผู้คนเสียชีวิตจากการปะทะกันไม่ต่ำกว่า 10,000 คน สีแดง คือ พื้นที่สงคราม ที่มีผู้คนเสียชีวิตจากการปะทะกัน 1,000-9,999 คน สีส้มคือ ความขัดแย้งย่อย ๆ ที่เกิดขึ้น มีผู้คนต้องเสียชีวิต 100-999 คน และสีเหลือง ความขัดแย้งและการต่อสู้ ที่มีผู้เสียชีวิต 1-99 คน
ดูจากข้อมูลนี้ พี่ทุยมองว่า พื้นที่ที่มีสงครามแบบเข้มข้นบนโลกใบนี้อาจจะมีไม่มาก แต่ไม่ว่าจะเกิดสงครามกับพื้นที่ใดบนโลก ก็จะส่งผลกระทบต่อประเทศอื่นๆ ในโลกไปด้วย
ผลกระทบของสงคราม เศรษฐกิจของประเทศเป็นยังไง?
- GDP ต่ำกว่าระดับที่ควรจะเป็น
- ราคาวัตถุดิบ สินค้าและบริการเพิ่มขึ้น ทำให้เงินเฟ้อพุ่ง
- หนี้สาธารณะเพิ่ม
- มูลค่าของค่าเงินประเทศที่มีสงครามลดลง
- ขาดดุลทางการคลัง เพราะรัฐต้องใช้จ่ายเงินไปกับสงครามมาก โดยเฉพาะค่าใช้จ่ายด้านการทหาร
- ปัญหาการผิดนัดชำระหนี้ หรือการปรับโครงสร้างหนี้
- การลงทุนลดลง
- ขาดดุลทางการค้า การติดต่อค้าขายลดลง เพราะส่งออกสินค้าเกษตร และผลิตสินค้าได้น้อยลง
- ประชากรในวัยแรงงานมีแนวโน้มลดลง มีการอพยพของแรงงาน
- การว่างงานเพิ่มขึ้น
- ตลาดหุ้นได้รับความเสียหาย บริษัทได้รับผลกระทบด้านผลการดำเนินงาน
- ยอดการก่อสร้างหยุดชะงักและชะลอตัว
- เส้นทางคมนาคม พื้นที่การเกษตร โครงสร้างพื้นฐานได้รับความเสียหาย
- การท่องเที่ยวได้รับความเสียหาย
- รัฐต้องพยายามจัดเก็บภาษีเพิ่ม เพื่อหารายได้เพิ่ม
คราวนี้ พี่ทุยจะพาทุกคนมาดูกันว่า การเกิดสงครามทำให้เศรษฐกิจเสียหายอย่างไรบ้าง ซึ่งพี่ทุยไปเจอข้อมูลรายงานที่จัดทำโดย European Bank วิเคราะห์เรื่องผลกระทบจากสงครามและการฟื้นตัวหลังสงครามในช่วง 200 ปีที่ผ่านมาไว้อย่างน่าสนใจ ดังนี้
สรุป ผลกระทบของสงคราม เศรษฐกิจเสียหายหนัก ฟื้นตัวอยาก
- เมื่อเกิดสงครามทั่วๆ ไป GDP ต่อหัวของประเทศที่เผชิญสงคราม -9% เมื่อเทียบกับก่อนเกิดสงคราม ส่วนเงินเฟ้อ +8%
- กรณีเกิดสงครามที่สร้างความเสียหายอย่างหนัก GDP ต่อหัว อาจลดลงมากถึง -40 ถึง -70%
- ประเทศที่ทำสงครามส่วนใหญ่จะมีหนี้สาธารณะต่อ GDP +47%
- 29% ของประเทศที่เผชิญสงคราม ใช้เวลา 5 ปี ที่ GDP ต่อหัว จะกลับสู่แนวโน้มที่ควรเป็นถ้าไม่มีสงคราม
- เกือบครึ่งหนึ่งของประเทศที่เผชิญสงคราม แม้ว่าเวลาจะผ่านมา 25 ปีแล้ว ก็ยังมี GDP ต่อหัว ต่ำกว่าแนวโน้มที่ควรเป็นหากไม่มีสงคราม
- มากกว่าครึ่งหนึ่งของประเทศที่เคยเกิดสงครามกลางเมือง จะเกิดสงครามขึ้นอีกใน 6 ปีถัดไป
- มีแค่ 1 ใน 5 ของประเทศที่เคยเกิดสงคราม ที่จะมีความสงบได้อย่างน้อย 25 ปีหลังจากนั้น
ตัวอย่างการเพิ่มขึ้นของหนี้สาธารณะประเทศต่าง ๆ ในช่วงที่มีสงคราม
- สหรัฐฯ – หลังสงครามเวียดนามปี 1955-1975 หนี้สาธารณะ +107% จากช่วงต้นทศวรรษ 1950s ที่ยังไม่มีสงคราม
- สหราชอาณาจักร – เมื่อเกิดสงครามฟอล์กแลนด์ ปี 1982-1985 หนี้สาธารณะ +46.5% เทียบกับปี 1980
- สเปน – หนี้สาธารณะต่อ GDP เพิ่มจาก 60% ในปี 1930 เป็น 72% ในปี 1942 หลังเกิดสงครามกลางเมือง ปี 1936-1939
- อิรัก – หนี้สาธารณะอิรักในปี 1995 เพิ่ม 293% จากปี 1985 หลังสงคราม อิรัก-คูเวตเกิดขึ้นในปี 1990-1991
ดูจากข้อมูลเหล่านี้แล้ว ก็จะเห็นได้ชัดเลยว่า เกิดสงครามแต่ละที ไม่ได้มีอะไรดีต่อเศรษฐกิจของประเทศเลย แถมยังต้องใช้เวลานานพอสมควร กว่าที่เศรษฐกิจของประเทศจะกลับมาตั้งหลักได้ แต่ที่น่าหดหู่เอามาก ๆ ก็คือ การที่ประเทศซึ่งเคยเผชิญภาวะสงคราม เรียนรู้บาดแผลทางเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นจากสงครามมาแล้ว กลับเข้าสู่วังวนสงครามอีกในเวลาเพียงไม่กี่ปีหลังจากนั้น
พี่ทุยเข้าใจว่า คนในประเทศ ไม่มีใครอยากจะให้เกิดสงครามซ้ำแล้วซ้ำอีกหรอก เพราะไม่ได้เป็นผลดีกับชีวิตเลย แต่บางครั้งก็เลือกไม่ได้ เมื่ออยู่ในประเทศที่มีแนวโน้มเกิดสงครามได้แบบซ้ำ ๆ อย่างเช่น สงครามอิสราเอล-กลุ่มฮามาส ปาเลสไตน์ ที่ไม่ได้เกิดขึ้นเป็นครั้งแรก แต่เกิดมาหลายครั้งแล้ว
แต่ก็มีประเทศหนึ่งที่เจอสงครามเป็นระยะ ๆ แต่ก็ยังสามารถรักษาการเติบโตทางเศรษฐกิจไว้ได้ค่อนข้างดี นั่นก็คือ อิสราเอล แล้วอิสราเอลสร้างเศรษฐกิจได้ยังไงทั้งที่อยู่ในภาวะสงคราม บทความหน้าพี่ทุยจะมาเฉลยให้ฟังกัน รอติดตามไว้นะ
อ่านเเพิ่ม
