ส่อง “ธุรกิจมหาชน” ปรับตัวอย่างไรในวิกฤตโควิด-19

ส่อง “ธุรกิจมหาชน” ปรับตัวอย่างไรในวิกฤตโควิด-19

3 min read  

ฉบับย่อ

  • วิกฤตโควิด-19 เปลี่ยนแปลงชีวิตประจำวันทุกคน ซึ่งสร้างแรงผลักดันทำให้โลกธุรกิจต้องหันไปสู่โลกดิจิทัล มากกว่านั้นกลยุทธ์การเติบโตต้องเน้นความร่วมมือกับธุรกิจอื่น มีความหลากหลายซึ่งสะท้อนภาพของความยั่งยืน อีกทั้งโครงสร้างองค์กรก็ถูกปรับเพื่อตอบสนองกลยุทธ์ที่เปลี่ยนไป
  • CRC เดินหน้าใช้สกุลเงินดิจิทัล C-Coin ในอนาคตจะขยายบริการไปยังลูกค้าช่วยเสริมแพลตฟอร์มครบวงจร ผลประโยชน์ทางอ้อมที่จะได้ก็คือ การเพิ่มฐานข้อมูลลูกค้า เพราะฐานข้อมูลที่มากเพียงพออาจใช้เพื่อขยายธุรกิจอื่น เช่น ทำ Market Place เชื่อม Wallet ที่มี C-Coin เพื่อชำระค่าสินค้า
  • การเปลี่ยนแปลงของ SCB สู่ SCBX สะท้อนชัดว่าการปรับกลยุทธ์ธุรกิจต้องมีรูปแบบองค์กรที่พร้อมตอบสนองอย่างทันที โดยให้ความสำคัญกับความเร็วการตัดสินใจ มีความยืดหยุ่นพร้อมปรับกลยุทธ์ทุกเมื่อ ลดขั้นตอนการบริหารงานและการกระจายอำนาจให้ผู้บริหารองค์กรในเครือ

รูปบน ของ desktop
รูปล่าง ของ mobile
คอร์สออนไลน์ | สอน "เล่นหุ้น" เชิงเทคนิค (Technical Analysis) สำหรับมือใหม่ แบบ Step by Step จาก 0-100
คอร์สออนไลน์ | สอน "เล่นหุ้น" เชิงเทคนิค (Technical Analysis) สำหรับมือใหม่ แบบ Step by Step จาก 0-100

การเกิดวิกฤตทุกครั้งเป็นช่วงเวลาที่สร้างความเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ ไม่ว่าจะเป็นเหตุการณ์ก่อการร้าย 911 ที่ปฏิวัติความปลอดภัยด้านการบิน การแพร่ระบาดของโรคซาร์ส (SARS) ส่งให้อุตสาหกรรม e-Commerce ในจีนเติบโตอย่างก้าวกระโดด และ ในโลกทุกวันนี้ที่เปลี่ยนไปรวดเร็วทุกนาที ยิ่งมีวิกฤตโควิด-19 ที่เป็นเหมือนตัวเร่งการเปลี่ยนแปลงชีวิตประจำวันของทุกคนให้เข้าสู่โลกดิจิทัล ส่งผลให้บรรดา “ธุรกิจมหาชน” ต้องหาทางปรับตัวเพื่อความอยู่รอด 

พี่ทุยจะพาไปดูว่า บริษัทมหาชนยักษ์ใหญ่ในวงการต่าง ๆ ได้ปรับตัวกันอย่างไรบ้าง 

ถ้าอยากรอดก็ต้องเปลี่ยน

ส่อง “ธุรกิจมหาชน” ปรับตัวอย่างไรในวิกฤตโควิด-19

การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้บีบให้ธุรกิจทุกอุตสาหกรรมต้องหันไปสู่โลกดิจิทัลมากขึ้นทั้งที่สมัครใจและไม่สมัครใจเพื่อรักษาศักยภาพการแข่งขันไว้ให้ได้

รายงานจาก McKinsey ชี้ว่าธุรกิจดันผลิตภัณฑ์หรือบริการไปสู่โลกดิจิทัลอย่างรวดเร็ว จากกราฟด้านบนจะเห็นว่าก่อนเกิดโควิด-19 ธุรกิจในเอเชียแปซิฟิกขายสินค้าหรือให้บริการผ่านช่องทางออนไลน์เพียง 33% เมื่อโควิด-19 มาเยือนโลกธุรกิจเหล่านี้ปรับสินค้าและบริการเข้าสู่โลกออนไลน์มากถึง 54% อัตราการเปลี่ยนแปลงนี้เทียบแล้วช่วยลดเวลาการเปลี่ยนแปลงในช่วงเวลาปกติไปได้ถึง 10 ปี

บริษัทยังเปิดเผยอีกว่าเมื่อต้องให้ความสำคัญกับการเปลี่ยนแปลงก็เปลี่ยนแปลงได้เร็วกว่าที่คิดไว้มาก ด้านผู้บริโภคเองก็ถูกสถานการณ์บังคับให้ต้องสั่งซื้อสินค้าหรือบริการผ่านช่องทางออนไลน์มากขึ้น

สินทรัพย์ดิจิทัลทางเลือกใหม่ด้านการเงินของ “ธุรกิจมหาชน”

หันกลับมาในประเทศไทยก็จะพบเช่นเดียวกันว่าหลายธุรกิจที่ไม่เคยคิดมาก่อนว่าจะเข้าสู่โลกดิจิทัล ก็เข้าสู่สนามนี้แล้วเช่นกัน

เริ่มจากความนิยมในสกุลเงินดิจิทัลผลักดันผู้พัฒนาอสังหาฯ ซึ่งได้รับผลกระทบโดยตรงจากวิกฤตอย่าง Brook หันเข้าไปลงทุน Bitcoin ด้าน Sansiri ก็ลงทุนใน Xspring บริษัทบริการทางการเงินรูปแบบโทเคนดิจิทัล (Digital Token) จากนั้นก็เสนอขายโทเคนดิจิทัลเพื่อการลงทุนสิริฮับ (SiriHub Investment Token) เป็นโทเคนที่มีกระแสรายรับจากอสังหาริมทรัพย์ โดยมี “สิริ แคมปัส” สำนักงานใหญ่ บริษัท แสนสิริ จำกัด (มหาชน) เป็นสินทรัพย์อ้างอิง ซึ่งเป็นมิติใหม่ทั้งสินทรัพย์การลงทุนและการระดมทุน

บริษัทอื่นอย่าง Origin ก็ร่วมมือกับ Bitkub และ CMC ที่ร่วมมือกับ Zipmex เปิดให้ผู้บริโภคซื้อบ้านและคอนโดด้วยสกุลเงินดิจิทัล ซึ่งดูแล้วเป็นเพียงแค่การเพิ่มช่องทางตามกระแสความนิยมแต่ก็ช่วยสร้างภาพลักษณ์ความทันสมัยให้กับแบรนด์เพื่อเจาะกลุ่มคนรุ่นใหม่ และยังสะท้อนอีกว่าโควิด-19 เปลี่ยนให้ธุรกิจมีแนวโน้มร่วมมือกันเพิ่มช่องทางรายได้ของธุรกิจ

จับมือเป็นพันธมิตร กระแสของ “ธุรกิจมหาชน” หลังยุคโควิด-19

ถ้าพูดถึงกรณีความร่วมมือเพื่อคว้าโอกาสในยุคดิจิทัลเช่นนี้คงหนีไม่พ้นการจัดตั้งกองทุน Venture Capital ที่เกิดจากความร่วมมือระหว่างเครือเจริญโภคภัณฑ์และกลุ่มธนาคารไทยพาณิชย์เน้นลงทุนใน Disruptive Technology ด้าน Blockchain, Digital Assets, FinTech และเทคโนโลยีที่มีศักยภาพในการเติบโตสูงทั่วโลก

แม้คงจะไม่ได้ออกผลิตภัณฑ์ใหม่ในระยะสั้น แต่ชัดเจนว่าหากการลงทุนประสบความสำเร็จ กลุ่มธนาคารไทยพาณิชย์จะได้ประโยชน์จากการให้บริการการเงินครบวงจร ส่วนเครือเจริญโภคภัณฑ์ก็จะได้ธุรกิจใหม่เข้ามาเสริมศักยภาพให้ True Money Wallet มากกว่านั้นอาจออกสกุลเงินดิจิทัลเพื่อใช้ซื้อสินค้ากับร้าน 7-Eleven ซึ่งก็ใช้ช่วงการแพร่ระบาดนำทุกบริการเข้าสู่โลกออนไลน์จบในที่เดียวผ่าน ALL Online หลังเผชิญการแข่งขันส่งอาหารและสินค้าอย่างดุเดือด

แพลตฟอร์มออนไลน์ประตูสู่โอกาสเติบโตมากมาย

แนวคิดนี้เริ่มเห็นเค้าโครงแล้วในธุรกิจค้าปลีกเมื่อ Central Retail (CRC) เดินหน้าใช้สกุลเงินดิจิทัล C-Coin โดยเริ่มทดสอบระบบกับพนักงานก่อนจะขยายบริการไปยังลูกค้าช่วยเสริมแพลตฟอร์มครบวงจรขยายฐานลูกค้า

ผลประโยชน์ทางอ้อมที่จะได้ก็คือ การเพิ่มฐานข้อมูลลูกค้า ซึ่งในยุคนี้สามารถนำไปวิเคราะห์พฤติกรรมการใช้จ่ายเพื่อเพิ่มสินค้าหรือยิงโฆษณาได้ถูกกลุ่มลูกค้า และถ้ามีฐานข้อมูลมากเพียงพอก็อาจใช้เพื่อขยายธุรกิจอื่น เช่น ทำ Market Place เชื่อม Wallet ที่มี C-Coin เพื่อชำระค่าสินค้า ข้อมูลลูกค้าที่มากช่วยดึงพันธมิตรเข้ามาเปิดร้านค้าใน Market Place ได้ง่ายขึ้นไปอีก

การหันมาเพิ่มช่องทางออนไลน์ ทั้ง 7-Eleven และ Central Retail ซึ่งต่างเป็นยักษ์ใหญ่ในวงการค้าปลีกสะท้อนชัดว่าธุรกิจจะใหญ่หรือมีทุนหนาขนาดไหนก็ต้องเปิดช่องทางขายสินค้าและบริการทั้งออฟไลน์และออนไลน์ การเปลี่ยนแปลงนี้เป็นเรื่องถาวรไปเรียบร้อยแล้ว

ใหญ่แค่ไหนก็ไม่รอด ถ้าไม่เน้นความยั่งยืน

Zen Group เจ้าของแบรนด์ร้านอาหารชั้นนำได้รับผลกระทบอย่างหนัก บริการดีลิเวอรี่ทำยอดขายได้เพียง 20-30% ของรายได้ช่วงปกติ แต่ร้านอาหาร “เขียง” กลับทำรายได้โตสวนกระแสทำให้เล็งเห็นกลยุทธ์ใหม่เร่งเปิดสาขาให้ครอบคลุมและใกล้ลูกค้า การขยายสาขาออฟไลน์จะช่วยเร่งยอดขายออนไลน์ด้วย เพราะยิ่งใกล้ลูกค้าค่าส่งอาหารยิ่งต่ำ ส่วน Phoenix Lava ก็หันไปเน้นเพิ่มผลิตภัณฑ์ให้หลากหลาย เพิ่มพันธมิตรเพราะการทำธุรกิจเพียงลำพังอาจไม่รอดจากวิกฤต และเจาะตลาดในกลุ่มบริการดีลิเวอรี่

ร้านอาหารก็เป็นอีกธุรกิจที่ได้รับผลกระทบหนักมาอย่างยาวนาน ที่ผ่านมาก็ถูกสถานการณ์บังคับให้ต้องเพิ่มบริการดีลิเวอรี่ แต่สิ่งที่เห็นได้จากทั้งธุรกิจอื่นและกลุ่มร้านอาหารก็คือ การทำธุรกิจเน้นความยั่งยืน โดยเพิ่มธุรกิจหรือผลิตภัณฑ์ให้หลากหลาย สร้างพันธมิตรกับธุรกิจอื่นที่มีความเชี่ยวชาญในด้านนั้น ซึ่งทั้งหมดนี้ โควิด-19 เป็นสิ่งที่เผยให้เห็นว่าการมีรายได้เพียงทางเดียวและทำธุรกิจเพียงลำพัง ไม่ว่าจะเป็นยักษ์ใหญ่ขนาดไหนก็อาจไม่รอด

ด้านธุรกิจโรงแรมก็ได้รับผลกระทบหนักไม่แพ้ธุรกิจอื่น หลังจากนี้พฤติกรรมการท่องเที่ยวน่าจะเปลี่ยนไปแม้ว่าจะยังบอกไม่ได้ว่าเป็นเรื่องถาวรหรือเพียงชั่วคราว วิกฤตนี้ส่งผลให้ทุกคนหันมาใส่ใจกับเรื่องการเงิน Erawan Group (ERW) ใช้ช่วงเวลานี้เร่งปรับแผนธุรกิจเลื่อนเปิดโรงแรม หันไปเปิดโรงแรมจับกระแสการท่องเที่ยวราคาประหยัดภายใต้แบรนด์ HOP INN สำหรับแผนระยะยาวก็จะเพิ่มสัดส่วนรายได้จากลูกค้าในประเทศมากขึ้น เพื่อกระจายความเสี่ยงด้านแหล่งรายได้ที่เห็นผลกระทบอย่างชัดเจนในวิกฤตครั้งนี้

ปรับโครงสร้างองค์กร เน้นพนักงานที่มีทักษะสูง

เมื่อกลยุทธ์และผลิตภัณฑ์ถูกเปลี่ยนไปตามยุคสมัยแล้ว โครงสร้างองค์กรก็ต้องเปลี่ยนเพื่อตอบโจทย์รูปแบบธุรกิจในปัจจุบัน ซึ่งการเปลี่ยนแปลงของ SCB สู่ SCBX สะท้อนชัดว่าการปรับกลยุทธ์ธุรกิจต้องมีรูปแบบองค์กรที่พร้อมตอบสนองได้ด้วย โดยให้ความสำคัญกับความเร็วการตัดสินใจ มีความยืดหยุ่นพร้อมปรับกลยุทธ์ทุกเมื่อ ซึ่งจะเกิดขึ้นได้ต้องลดขั้นตอนการบริหารงานและการกระจายอำนาจให้ผู้บริหารองค์กรในเครือ

การ Work from Home เปิดเผยให้เห็นว่าโลกยุคดิจิทัลพนักงานเพียงคนเดียวสามารถทำได้หลายหน้าที่ หลายตำแหน่งจึงสามารถยุบทิ้งและควบรวมหน้าที่กับตำแหน่งอื่นได้ แต่การทำหลายหน้าที่และโลกที่เปลี่ยนแปลงรวดเร็วส่งให้การปรับโครงสร้างองค์กรทำให้บริษัทต้องหันมาให้ความสำคัญกับพนักงานที่มีทักษะโดยเฉพาะด้านดิจิทัลมากขึ้นกว่าก่อนวิกฤตอย่างชัดเจน

ผู้ที่จะอยู่รอดได้ไม่ใช่ผู่ที่แข็งแกร่งที่สุด หรือฉลาดที่สุด แต่เป็นผู้ที่ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงได้ดีที่สุดต่างหาก” — ชาร์ล ดาร์วิน บิดาแห่งวิชาวิวัฒนาการ

พี่ทุยคิดว่า คงไม่มีอะไรอธิบายเหตุการณ์ทั้งหมดได้ดีไปกว่าคำกล่าวนี้ซึ่งยังเป็นจริงอยู่เสมอ โควิด-19 ได้ทำให้คำกล่าวนี้ชัดเจนมากยิ่งขึ้นไปอีก ดังนั้นความพร้อมปรับตัวให้ทันสมัยเป็นสิ่งสำคัญกับทั้งคนธรรมดาหรือธุรกิจ

รูปบน ของ desktop
รูปล่าง ของ mobile
คอร์สออนไลน์ | สอน "เล่นหุ้น" เชิงเทคนิค (Technical Analysis) สำหรับมือใหม่ แบบ Step by Step จาก 0-100
คอร์สออนไลน์ | สอน "เล่นหุ้น" เชิงเทคนิค (Technical Analysis) สำหรับมือใหม่ แบบ Step by Step จาก 0-100
error: